پژوهش های روانشناسی اجتماعی

چکیده مقدمه: پژوهش حاضر با هدف طراحی و آزمودن الگویی از پیامدهای انسانیت‌زدایی سازمانی(خشنودی‌شغلی، تعهدعاطفی، خستگی‌عاطفی، نشانه‌های روان‌تنی) با میانجی‌گری عدم‌تامین نیاز‌های روانشناختی بنیادین سازمانی انجام گرفت. روش: نمونه‌ی پژوهش شامل200 نفر ‌از کارکنان شرکت ملی خدمات انفورماتیک استان تهران‌ (تابستان 1402) که با‌ روش نمونه گیری تصادفی ساده انتخاب و پرسشنامه‌های انسانیت‌زدایی سازمانی(کیسنز و همکاران، 2017)، عدم‌تامین نیاز‌های روانشناختی بنیادین سازمانی(گیلِت و همکاران، 2012)، خستگی‌عاطفی(ماسلش و جکسون، 1981)، نشانه‌های روان‌تنی(اسپکتور و جکس، 1998)، تعهد‌عاطفی(الن و میر، 1993) و خشنودی‌شغلی(آیزنبرگر و همکاران، 1997) را تکمیل نمودند. داده‌ها با استفاده از آزمون روش‌ تحلیل مسیر تجزیه و تحلیل شد. یافته‌ها: برازش نسبتاً خوبی بین الگوی پیشنهادی و داده‌ها مشاهده شد. انسانیت‌زدایی‌سازمانی بر عدم‌تأمین نیاز‌های روانشناختی سازمانی با ضریب بتای (66/0) تاثیر مثبت و معنادار دارد. ضریب بتای (35/0-) نشان ‌می‌‌دهد که انسانیت‌زدایی‌سازمانی بر خشنودی‌شغلی اثر منفی معنادار دارد و بر تعهد‌عاطفی با ضریب بتای (01/0) اثر ضعیف و غیر معنادار و بر خستگی‌عاطفی با ضریب بتای (37/0) اثر مثبت و معنادار دارد. و در نهایت با ضریب بتای (15/0) انسانیت‌زدایی‌سازمانی بر مشکلات روان‌تنی اثر مثبت و معنادار دارد.  نتیجه‌گیری: تجزیه ‌و‌ تحلیل داده‌ها نشان داد، انسانیت‌زدایی‌سازمانی بصورت مستقیم و از طریق عدم‌تأمین نیاز‌های‌ روانشناختی بنیادین سازمانی بر خستگی‌عاطفی، نشانه‌های روان‌تنی و خشنودی‌شغلی اثر داشت.