نویسنده = رشیدکلویر، حجت الله

مقایسه دلبستگی مکان، واکنش روانی و بهزیستی اجتماعی در ساکنان منازل شخصی و آپارتمانی شهر رشت

دوره 11، شماره 41، بهار 1400، صفحه 79-102

https://doi.org/10.22034/spr.2021.258850.1599

حجت الله رشیدکلویر، پرستو حسن زاده، حسن اکبری

چکیده مقدمه: پژوهش حاضر با هدف مقایسه دلبستگی مکان، واکنش روانی و بهزیستی اجتماعی در ساکنان منازل شخصی و آپارتمانی شهر رشت انجام شد. روش: پژوهش حاضر از نوع علّی- مقایسه‌ای بوده  و نمونه آن متشکل از 100 زن و مرد ساکن در منازل شخصی و آپارتمانی شهر رشت بود که با روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش شامل مقیاس دلبستگی مکان صفاری‌نیا (1390)، مقیاس واکنش روانی هانگ و فادا (1996) و مقیاس بهزیستی اجتماعی کیز (1998) بود. به‌منظور تجزیه‌ و تحلیل داده‌ها از تحلیل واریانس یک‌راهه و چندمتغیری استفاده شد. یافته‌ها: نتایج پژوهش نشان داد که دلبستگی مکان، واکنش روانی و بهزیستی اجتماعی در ساکنان منازل شخصی (ویلایی) و آپارتمانی شهر رشت تفاوت معنی‌داری دارد (05/0>p). به‌عبارت‌دیگر، ساکنان منازل شخصی در مقایسه با ساکنان منازل آپارتمانی از دلبستگی مکان و بهزیستی اجتماعی بیشتری برخوردار بودند و نیز واکنش روانی ساکنان منازل آپارتمانی بیشتر از ساکنان منازل شخصی بود. نتیجه‌گیری: بر اساس نتایج می‌توان گفت که برای افزایش دلبستگیِ مکان، بهزیستی اجتماعی و کاهش واکنش روانیِ ساکنان منازل آپارتمانی، ضروری است، در حوزه برنامه‌ریزی و طراحی مکان در راستای ایجاد تجارب ادراکی- حسی و پیوندهای شناختی، عاطفی و رفتاری مثبت ساکنان بررسی­های بیشتری صورت گیرد.

مقایسه سرمایه روان‌شناختی و تعامل اجتماعی در ساکنین مجتمع‌های مسکونی با و بدون ویژگی کالبدی1

دوره 8، شماره 30، تابستان 1397، صفحه 111-131

حجت الله رشیدکلویر، فاطمه حنیفه، عباس ابوالقاسمی، نادر حاجلو

چکیده   مقدمه: هدف پژوهش حاضر، مقایسه سرمایه روان‌شناختی و تعامل اجتماعی در مجتمع‌های مسکونی با و بدون ویژگی کالبدی بود. روش: روش تحقیق حاضر علی- مقایسه ای و جامعه آماری آن شامل 439 خانوار ساکن در 4 مجتمع مسکونی واقع در شهر رشت بود  که از این میان، تعداد 186 خانوار در دسترس انتخاب شدند. برای گردآوری و تحلیل داده‌ها از پرسشنامه سرمایه روان‌شناختی لوتانز و پرسشنامه ادراک تعامل اجتماعی گلاس استفاده شد. جهت تحلیل داده‌ها شیوه‌های آمار توصیفی (میانگین و انحراف استاندارد) و آمار استنباطی (تحلیل واریانس چند متغیری) مورد استفاده قرار گرفت. یافته‌ها: نتایج نشان داد که بین ساکنان مجتمع‌های با و بدون ویژگی کالبدی ازنظر ابعاد سرمایه روان‌شناختی و تعامل اجتماعی تفاوت معنی‌داری وجود دارد. 8/11 و 3/43 درصد از واریانس مربوط به تفاوت بین دو گروه به ترتیب ناشی از متغیرهای سرمایه روان‌شناختی و تعامل اجتماعی می‌باشد. میانگین نمرات مؤلفه‌های خودکارآمدی، امیدواری و تعامل اجتماعی منفی، در ساکنان مجتمع‌های با ویژگی کالبدی نسبت به مجتمع‌های بدون ویژگی کالبدی بالاتر بود. نتیجه‌گیری: بر اساس یافته‌های پژوهش می‌توان بیان کرد که ابعاد سرمایه روان‌شناختی و تعامل اجتماعی متأثر از ویژگی‌های محیط کالبدی مناسب است و از محیط کالبدی می‌توان به‌عنوان شاخص برای تبیین الگوی رفتاری مثبت و توسعه حالت روان‌شناسانه مثبت در ساکنان مجتمع‌های مسکونی استفاده کرد.