کلیدواژه‌ها = صفات شخصیت
روانشناسی اجتماعی

تبیین رابطه صفات شخصیت و رفتارهای حفاظت از محیط‌زیست با نقش واسطه‌ای دلبستگی به مکان

دوره 13، شماره 51، پاییز 1402، صفحه 19-32

https://doi.org/10.22034/spr.2024.395100.1835

سمانه محمدپور، حجت‌اله فراهانی، پرویز آزادفلاح

چکیده
مقدمه: با افزایش اهمیت مسائل زیست‌محیطی، روان‌شناسی محیطی نیز به دنبال ایجاد رابطه پایدار بین انسان و طبیعت است. در همین راستا، پژوهش حاضر برای شناخت بیشتر این رابطه به بررسی نقش صفات شخصیتی در رفتارهای حفاظت از محیط‌زیست پرداخته است. همچنین نقش واسطه‌ای دلبستگی به مکان را نیز در ارتباط شخصیت و رفتارهای حفاظت از محیط‌زیست بررسی کرده است.
روش: روش این مطالعه از نوع توصیفی- همبستگی بود. جامعه‌ی آماری این مطالعه دانشجویان دانشگاه تربیت‌مدرس در سال تحصیلی 1399-1400 بودند که به روش نمونه‌گیری در دسترس 250 نفر انتخاب شدند. برای اندازه‌‌گیری متغیرهای پژوهش از مقیاس صفات شخصیت مک کری و کاستا (1992)، مقیاس دلبستگی به مکان صفاری ‌نیا (1390) و پرسش‌نامه تلفیق شده توسط فردوسی، مرتضوی و رضوانی (1386) از پرسش‌نامه‌های رفتارهای حفاظت از محیط‌زیست کایزر، ولفینگ و فهرر (1999) و تارانت و کوردل (1997) استفاده شد. به‌منظور تجزیه ‌و‌ تحلیل داده‌ها، از روش تحلیل مسیر در مدل معادله ساختاری استفاده شد.
یافته‌ها: شاخص‌های برازش و ضرایب مسیر (p<0.05) نشان دادند که عوامل شخصیتی برون‌گرایی، توافق‌پذیری و وظیفه‌شناسی با توجه ‌به نقش واسطه‌ای عامل وابستگی به مکان در رفتار محیطی نقش دارند.
نتیجه‌گیری: اگر فرد دارای صفات برون‌گرایی، توافق‌پذیری و وظیفه‌شناسی باشد و به محل زندگی‌اش دلبستگی داشته باشد، احتمال بروز رفتارهای حفاظت‌کننده از محیط‌زیست او در آنجا بیشتر است. در نتیجه می‌توان با شناخت رابطه انسان‎ها با ویژگی‌های شخصیتی متفاوت  و رابطه عاطفی‌ با خانه، رفتارهای محیطی مثبت آن‌ها را تقویت کرد.

ویژگی های روانسنجی مقیاس سبک های تبادل اجتماعی و رابطه آن با صفات شخصیت در دانشجویان شهر تهران

دوره 10، شماره 40، زمستان 1399، صفحه 151-171

https://doi.org/10.22034/spr.2021.127719

مژگان سپاه منصور، مجید صفاری نیا، سبا صفاری نیا

چکیده مقدمه: برقراری روابط اجتماعی بین افراد، می تواند در زندگی فرد نقش تاثیرگذاری داشته باشد. منظور از ارتباطات اجتماعی هرگونه تعامل و تبادلی که توسط انسان‌ها برقرار می‌شود مانند تبادل افکار، نظریات، احساسات، حقایق و… است. پژوهش حاضر با هدف بررسی ویژگی های روانسنجی مقیاس سبک های تبادل اجتماعی و صفات شخصیت در دانشجویان شهر تهران صورت گرفته است.
روش: جامعه پژوهش حاضر دانشجویان شهر تهران می‌باشد. در این پژوهش 419 نفر به روش نمونه گیری غیر تصادفی در دسترس انتخاب شدند و به پرسشنامه سبک های تبادل اجتماعی(لیبمن،2011) و123 نفر به پرسشنامه صفات شخصیت نئو فرم کوتاه (کاستا و مک کری،1985) پاسخ دادند.
یافته ها: پایایی گویه ها و همسانی درونی مقیاس و خرده مقیاس های سازه مورد بررسی قرار گرفت. پایایی مقیاس سبک های تبادل اجتماعی از روش آلفای کرانباخ 891/0به دست آمد و همچنین روایی مقیاس سبک های تبادل از روش روایی سازه به شیوه فورنر و لاکر به دست آمد. همچنین با استفاده از مدل ساختاری روابط بین سازه‌ها به لحاظ علی مورد بررسی قرار گرفت طبق نتایج حاصل ضریب معناداری برای عامل پیگیری 81/9، انصاف 161/15، فردگرایی 003/6، منفعت طلبی 916/32 و سرمایه گذاری افراطی 467/15 گزارش شده است( ۰٫۰۰۰۱ p <). همچنین مدل ساختاری ارتباط مستقیم بین ابعاد سبک های تبادل اجتماعی و صفات شخصیت ارائه شد.
نتیجه گیری: بر اساس یافته های پژوهش مقیاس سبک های تبادل اجتماعی از ویژگی های روانسنجی قابل قبولی در جامعه مورد نظر برخوردار است همچنین برخی از سبک های تبادل با برخی از صفات شخصیت رابطه دارد.