پژوهش های روانشناسی اجتماعی

چکیده مقدمه: هویت و هنجار اخلاقی در پیش بینی رفتارهای گوناگون مرتبط به نظر می‌رسند، به همین جهت این پژوهش به پیش بینی قصد رفتاری اهدای خون بر اساس هنجار اخلاقی و میانجی هویت در اهداکنندگان خون در شهر تهران می‌پردازد. روش: در این تحقیق ۳۱۶ نفر از اهداکنندگان خون در چهار مرکز انتقال خون در شهر تهران در۱۴۰۰ – ۱۳۹۹ انتخاب شدند که از این افراد، 194 نفر زن، 122 نفرمرد و 207 نفر سابقه اهدای خون داشتند. میانگین سنی آنها ۴۱/۳۱ سال بود. همچنین از روش نمونه گیری غیر تصادفی در دسترس، پرسش نامه های سبک هویت برزونسکی( برزونسکی، ۱۹۸۹) و هنجارهای اخلاقی محقق ساخته (۱۳۹۹) استفاده شد و داده ها با مدل معادلات ساختاری و نرم افزار AMOS 21.0   مورد تحلیل قرارگرفت.  یافته‌ها: ضریب همبستگی بین قصد رفتاری اهدای خون با هنجار اخلاقی (15/ 0) و هویت (28/ 0)، ضریب مسیر مستقیم، غیرمستقیم و کل هنجار اخلاقی و ضریب مسیر مستقیم هویت به قصد رفتاری اهدای خون به ترتیب (B = ۲۱/۰ ،۱۰/۰  ،31/ 0 ،۱۸/۰) در سطح 01/0 معنادار است. ضریب تعیین مسیر نیز 22/0 بود. نتیجه‌گیری: با توجه به ارتباط هویت و هنجار اخلاقی در پیش بینی رفتارهای مستمر، می توان به اهمیت نقش این دو متغیر در انگیزه افراد به اهدای خون پی برد و برای جذب داوطلبانه اهداکنندگان این عوامل را مورد توجه قرار داد.

چکیده
مقدمه: امروزه فضای مجازی به عنوان یک پدیده نوین تأثیر گسترده­ ای بر ابعاد زندگی افراد در خانواده دارد و تحولات بسیاری را در بین آنان موجب شده است از آنجایی که خانواده کانون اصلی حفظ هنجارها و ارزش های اجتماعی است از این رو در این پژوهش به بررسی تأثیر میزان و نوع استفاده از فضای مجازی بر هویت و ارزش­ های خانواده به شیوه فراتحلیل پرداخته شده است.
روش: بدین منظور از بین پژوهش­ های مرتبط بین سال­های 1390- 1400 تعداد 46 (19پژوهش نوع­استفاده، 27 پژوهش میزان ­استفاده) که از نظر روش­ شناختی ملاک­های لازم جهت ورود به فراتحلیل را داشتند، انتخاب و با استفاده از روش مقایسه­ ای (همبستگی) نرم افزار فراتحلیل تحلیل شدند.
یافته­ ها: یافته­ ها نشان داد که نوع استفاده از فضای مجازی به طور کلی بر ارزش­ها و هویت خانواده تأثیر معناداری ندارد، درحالی که میزان استفاده از فضای مجازی برحسب جدول تفسیری اندازه اثرکوهن به طور متوسطی (313/0) می­تواند بر هویت و ارزش­های ­خانوادگی اثرگذار باشد و آن را کاهش دهد (05/0>P).
نتیجه گیری: بر این اساس می توان گفت که بیشتر از آن که نوع استفاده از فضای مجازی بر ارزش­ها و هویت خانواده تاثیرگذار باشد، میزان استفاده از آن منجر به نزول هویت و ارزش­ها در خانواده به اندازه متوسطی می­گردد.
 

چکیده مقدمه: با طولانی‌تر شدن دوره جوانی، بسیاری از دانشجویان با چالش‌های زیادی در  فرآیند هویت‌یابی درگیرند که جنبه‌های مختلف رضایت از زندگی آن‌ها را تحت تأثیر قرار می‌دهد. این پژوهش با این هدف انجام شد که به تحلیل نیمرخ نهفته ابعاد هویتی دانشجویان کارشناسی و ارتباط آن با رضایت از زندگی آن‌ها بپردازد.  روش‌: روش مطالعه حاضر توصیفی- همبستگی از نوع تحلیل طبقات نهفته با استفاده از نرم‌افزار MPLUS بود. MPLUS یک برنامه مدل‌‌سازی متغیرهای نهفته است که متغیرهای پیوسته یا مقوله‌ای را به زیرگروه‌های محدودی کاهش می‌دهد. همچنین برای مقایسه رضایت از زندگی دانشجویان در بین خوشه‌های نهفته از روش تحلیل واریانس تک متغیره استفاده شد. جامعه آماری پژوهش، کلیه دانشجویان مقطع کارشناسی دانشگاه تبریز بودند که 375 نفر از آن‌ها با روش نمونه‌گیری تصادفی خوشه‌ای چند‌مرحله‌ای انتخاب گردیدند. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه‌های هویت اجتماعی ‏صفاری نیا و روشن (1390)، هویت مذهبی بل (2009)، هویت اخلاقی آکینو و رید (2002) و رضایت از ‏زندگی داینر و همکاران (1985) جمع‌آوری شد. یافته‌ها: نتایج تحلیل طبقات نهفته منجر به شناسایی 6 نیمرخ‌ ‎هویتی شد و نتایج تحلیل واریانس نشان داد که رضایت‎ ‎از‎ ‎زندگی‎ ‎دانشجویان‎ ‎با‎ ‎توجه‎ ‎به‎ ‎خوشه‌بندی‎ ‎ابعاد‎ ‎هویتی‎ ‎آنان‎ ‎متفاوت است (01/0>P)، به‌نحوی‌که خوشه هویت کامل، بیشترین و خوشه هویت آشفته، کمترین میزان رضایت از زندگی را دارا بودند.‏  نتیجه‌گیری: نتایج پژوهش با استفاده از رویکرد فردمحوری، دیدگاه جدیدی را برای درک ابعاد هویتی دانشجویان ارائه می‌دهد که برای پیش‌بینی رضایت از زندگی و ارائه مداخلات متناسب با هر بعد هویتی می‌توان از آن بهره جست.      

چکیده مقدمه: این مطالعه با هدف بررسی تأثیر عملکرد تحصیلی و هویت بر اعتیاد به اینترنت با نقش میانجی افسردگی انجام شد. روش: با توجه به هدف، از نوع کاربردی از نظر ماهیت و روش توصیفی- همبستگی و روش تحلیل از نوع مدل­یابی معادلات ساختاری کمترین مربعات جزئی بود. جامعه آماری کل دانشجویان دانشگاه‌های شهر تهران و روش نمونه‌گیری تصادفی و حجم نمونه برابر با 323 نفر بود. داده­های پژوهش با استفاده از پرسشنامه­های سبک‌های هویت برزونسکی (1992)، اعتیاد به اینترنت چن (2011)، افسردگی زونگ (1968) و عملکرد تحصیلی گردآوری‌شد. یافته‌ها: نتایج مدل­سازی معادلات ساختاری نشان‌داد، 25 درصد از تغییرات افسردگی و 32 درصد از واریانس اعتیاد به اینترنت توسط عملکرد تحصیلی و هویت تبیین‌شد. یافته­های پژوهش نشان‌داد، سبک‌های هویت و عملکرد تحصیلی تأثیر منفی معنادار و افسردگی تأثیر مثبت معناداری بر اعتیاد به اینترنت دانشجویان دارد. نتیجه‌گیری: افسردگی نقش میانجی در تأثیر سبک‌های هویت و عملکرد تحصیلی بر اعتیاد به اینترنت دانشجویان ایفا می‌کند.

چکیده مقدمه: پژوهش با هدف سنجش وضعیت توزیع و ارتباط منزلت­های هویت فردی و اجتماعی در میان دانشجویان دانشگاه­های تهران انجام شد. روش: روش این تحقیق زمینه‌یابی بود و نمونه تحقیق شامل 524 دانشجو از مقاطع کارشناسی تا دکترای تخصصی و همچنین دکترای حرفه­ای در رشته­های مختلف پزشکی، فنی مهندسی و علوم انسانی بود که به شکل تصادفی خوشه ای انتخاب و در دانشگاه­های شهر تهران در سال 96 – 97 مشغول به تحصیل بودند. از دو پرسشنامه هویت فردی آدامزو پرسشنامه هویت اجتماعی (محقق ساخته) به عنوان ابزار تحقیق استفاده شد. داده‌ها با استفاده از آزمون کای اسکوئر و تحلیل رگرسیون مرحله‌ای (گام به گام) مورد تحلیل قرار گرفت. یافته ها: نتایج نشان داد، هویت معوق، هویت اول دانشجویان (دختر و پسر) دانشگاه­های تهران است. قوی‌ترین پیش‌بینی کننده هویت اجتماعی دانشجویان، هویت معوق است. این متغیر به تنهایی 7/14 درصد از واریانس نمرات هویت اجتماعی دانشجویان را پیش بینی کرد. دو متغیر هویت معوق و آشفته روی هم 4/25 درصد از واریانس هویت اجتماعی را پیش بینی کردند. متغیرهای هویت معوق هویت آشفته و هویت موفق نیز در مجموع 6/26 درصد از واریانس هویت اجتماعی را پیش­بینی کردند. نتیجه­گیری: بر اساس یافته­های تحقیق می­توان، نتیجه گرفت که منزلت­های هویت فردی دانشجویان اثر قابل توجهی بر هویت اجتماعی و ابعاد آن دارد و به همین دلیل توجه به شکل­گیری سالم تر هویت فردی آنان یک ضرورت می­تواند، باشد.