اثربخشی برنامه فرصتهای کوانتوم بر شخصیت جامعه پسند و حساسیت بین فردی در دختران نوجوان دارای مشکلات بیرونی شده
دوره 16، شماره 62، تابستان 1405، صفحه 149-172
https://doi.org/10.22034/spr.2026.532282.2151
امیر قمرانی
چکیده مقدمه: ضعف در ویژگیهای شخصیت جامعهپسند، و همچنین حساسیت بینفردی، از مشخصه های نوجوانان با مشکلات رفتاری بیرونیشده است. برنامه فرصت های کوانتوم مداخلهای است که توسط وزارت کار ایالات متحده و بنیاد فورد با هدف آموزش مهارتهای اجتماعی و مقابله با مشکلات رفتاری طراحی شده است. هدف از پژوهش حاضر ارزیابی تأثیر برنامه فرصتهای کوانتوم بر شخصیت جامعهپسند و حساسیت بینفردی در دختران نوجوان شهر اصفهان بود. این پژوهش بهصورت نیمهآزمایشی با طرح پیشآزمون، پسآزمون با دوره پیگیری یکماهه بود. روش: در مطالعه حاضر، با روش نمونهگیری در دسترس با توجه به ملاکهای ورود، 44 نفر از دختران با علائم مشکلات رفتاری بیرونیشده شهر اصفهان در دامنه سنی 12 تا 15 سال، انتخاب و در دو گروه آزمایش و کنترل گمارده شدند. دختران گروه آزمایش در 8 جلسه 120 دقیقهای (هفتهای 1 جلسه) برنامه فرصت های کوانتوم را دریافت کردند. گروه کنترل هیچگونه مداخلهای دریافت نکرد. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه مشکلات رفتاری آخنباخ-فرم والد (2001) ، مقیاس شخصیت جامعهپسند لوئیس پنر(2002) و مقیاس حساسیت بینفردی بویس و پارکر(1989) بود. تحلیل دادهها با استفاده از آزمون تحلیل واریانس اندازهگیری مکرر و با نسخهی 24 نرمافزار Spss انجام گرفت. یافتهها: نتایج حاکی از آن بود که در زیر مقیاسها و نمره کل شخصیت جامعهپسند و همچنین در زیر مقیاسها و نمره کل حساسیت بینفردی در گروه آزمایش تفاوت معناداری میان نمرات مرحله پیشآزمون، با نمرات مراحل پسآزمون و پیگیری وجود دارد(05/0P≤). نتیجهگیری: نتایج مطالعه نشان میدهد، میتوان از برنامه فرصتهای کوانتوم به عنوان مداخلهای برای بهبود رفتارجامعهپسند و حساسیت بین فردی در دختران نوجوان با مشکلات رفتاری استفادهکرد.