اثربخشی آموزش مبتنی بر پذیرش و تعهد بر بهبود کفایت اجتماعی دانش آموزان دارای اختلال یادگیری خاص

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

چکیده

مقدمه: هدف این پژوهش، بررسی اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش / تعهد بر بهبود کفایت اجتماعی دانش‌آموزان دارای اختلال یادگیری خاص بود. روش: این پژوهش به شیوه‌ی آزمایشی و با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون با گروه کنترل اجرا شد. جامعه آماری پژوهش حاضر را کلیه دانش‌آموزان پسر دارای اختلال یادگیری خاص کلاس پنجم ابتدایی تشکیل دادند که در سال تحصیلی 94-93 در شهر اردبیل مشغول به تحصیل بودند. نمونه پژوهش شامل 40 دانش‌آموز پسر دارای اختلال یادگیری خاص بودند که به‌صورت نمونه‌گیری خوشه‌ای چندمرحله‌ای انتخاب و در دو گروه آزمایش و گواه گمارده شدند (20 نفر برای هر گروه). برای جمع‌آوری داده‌ها از آزمون ریاضی کی‌مت، آزمون هوشی ریون، آزمون خواندن شفیعی و همکاران، آزمون بیان نوشتاری فلاح چای، پرسشنامه‌ کفایت اجتماعی و مصاحبه تشخیصی بر اساس DSM-5 استفاده شد. برای تحلیل داده‌ها از آزمون آماری تحلیل کوواریانس چند متغیری (MANCOVA) توسط نرم‌افزار SPSS-22 استفاده شد. یافته‌ها: نتایج نشان داد که آموزش مبتنی بر پذیرش/ تعهد بر بهبود کفایت اجتماعی دانش‌آموزان دارای اختلال یادگیری خاص مؤثر بوده است (001/0P

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The effect of Acceptance / Commitment Training on improving social competence among students with Specific Learning Disorder(SLD)

چکیده [English]

Introduction:The purpose of this research was to study the effect of acceptance/commitment training on improving social competence among students with Specific Learning Disorder (SLD).
Method: This was an experimental study with the pre-test, post-test and a control group. Research population included all 5th grade male students suffering from specific learning disorder (case study: 5th grade students in Ardabil in 2015). Research sample included 40 male students suffering from specific learning disorder (SLD) who were selected through multi-step cluster sampling and classified into two groups: Experimental group (n= 20) and control group (n= 20). The following tools were used for data collection: Kay Math mathematic Test, Raven Intelligence Test, Reading Test of Shafiei et al, Falahchay Writing Expression, social competence Questionnaire and Diagnostic Interview based on DSM-5. Data were analyzed by multivariate of Covariance analysis (MANCOVA) model in the SPSS software version 22.
Results: The results revealed that acceptance/commitment training was effective on improving social competence in students suffering from specific learning disorder (P< 0.001).
Conclusion: According to the results of this study, We can say the acceptance of emotions and communication problems rather than avoid them to help students to learn ways to deal with negative emotions and prevent the consequences of this deficiency disorders, such as social competence.

کلیدواژه‌ها [English]

  • specific learning disorder
  • Social competence
  • Acceptance/Commitment

 

-          حکیم­پور، صبا. (1393). اثربخشیآموزشپذیرش / تعهدبرفرسودگیتحصیلیواضطرابریاضیدانش‌آموزانپایهششم ابتدایی شهراردبیل. پایان‌نامه کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد اردبیل.

-          دلاور، علی. (1380). مبانی نظری و عملی پژوهش در علوم انسانی و اجتماعی، تهران: انتشارات رشد.

-          سلگی، زهرا و عطائی مغانلو، وحید. (1396). اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT) بر الگوی رفتاری تیپ A، شادکامی و احساس تنهایی در نوجوانان ساکن کانون اصلاح و تربیت. پژوهش­های روانشناسی اجتماعی، 7(27)،54-41.

-          سیدعباس زاده، میرمحمد؛ گنجی، مسعود و شیرزاد، علی. (1382). بررسی رابطه­ی هوش، پیشرفت تحصیلی دانش آموزان پایی سوم راهنمایی تحصیلی مدارس استعداد درخشان شهرستان اردبیل. پایان‌نامه‌ی کارشناسی ارشد، سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان اردبیل.

-           شفیعی، بیژن؛ توکل، سمیرا؛ علینیا، لیلا؛ مراثی، محمدرضا؛ صداقتی، لیلا و فروغی، رقیه. (1387). طراحی و ساخت آزمون غربالگری تشخیص اختلال در خواندن در پایه‌های اول تا پنجم دانش آموزان مقطع ابتدایی در شهر اصفهان. مجله‌ی علوم پزشکی دانشگاه تهران،17(2)،60-53.

-          شیخ محمدی، عباس؛ ارجمندنیا، علی­اکبر، حسن‌زاده، سعید و رضایی میرحصاری، علی. (1393). اثربخشی برنامة مبتنی بر شایستگی اجتماعی در افزایش مهارت‌های اجتماعی دانش آموزان دارای ناتوانی یادگیری. فصلنامه کودکان استثنایی، 4(3)، 30-19.

-          عباسی، مسلم. (1392). اثربخشی آموزش‌های پذیرش/ تعهد و تنظیم هیجان بر بهزیستی روان‌شناختی، سازگاری و رفتارهای پرخطر دانش­آموزان دارای اختلال ریاضی. پایان­نامه دکتری دانشگاه محقق اردبیلی.

-          فلاح چای، حمیدرضا. (1373). بررسی اختلال خواندن و نوشتن در بین دانش‌آموزان ابتدایی. پایان‌نامه کارشناسی ارشد روانشناسی عمومی، دانشگاه تربیت مدرس.

-          کاظمی، رضا؛ مؤمنی، سویل و کیامرثی، آذر. (1390).بررسی اثربخشی آموزش مهارت‌های زندگی بر کفایت اجتماعی دانش آموزان مبتلا به اختلال ریاضی. مجله­ی ناتوانی‌های یادگیری، 1(1)، 108-94.

-          گنجی، مهدی. (1392). آسیب‌شناسی روانی بر اساس DSM-5. انتشارات ساوالان، تهران.

-          محمد اسماعیل، الهه و هومن، حیدرعلی. (1381). انطباق و هنجاریابی آزمون ریاضیات ایران کی­مت. مجله پژوهش در حیطه کودکان استثنایی،2 (4)،332-323.

-          نریمانی، محمد؛ پورعبدل، سعید و بشرپور، سجاد. (1394). اثربخشی درمان پذیرش و تعهد بر بهبود بهزیستی اجتماعی دانش‌آموزان دارای اختلال یادگیری خاص. فصلنامه پژوهش­های اجتماعی،4(16)،22-7.

-          نریمانی، محمد؛ تکلوی، سمیه؛ احدی، بتول. (1391). روش‌های نوین روان‌درمانی، انتشارات محقق اردبیلی، اردبیل.

 

-          Agaliotis, I., & Kalyva, E. (2008). Nonverbal social interaction skills of children with learning disabilities. Research in Developmental Disabilities, 29(1), 1-10.

 

-          American Psychiatric Association. (2013). Diagnostic and statistical manual of mentaldisorders (5th ed., Text Rev.). Washington, DC: Author.

-          Bauminger, N., Edelsztein, H. S., & Morash, J. (2005). Social information processing and emotional understanding in children with LD. Journal of Learning Disabilities, 38, 45–61.

-          Botvin, G. L., & Griffin, k. w. (2002). Life skills training as a primary preventation approach for adoloesecent drug abuse and other problem behavior. International journal of emergency mental health, 4(1), 41-47.

-          Boyle, J. R., & Forchelli, G. A. (2014). Differences in the note-taking skills of students with high achievement, average achievement, and learning disabilities. Learning and Individual Differences, 35, 9-14.

-          Carolyn, W. S., & Jamila, R. M. (2004). Strengthening Social and Emotional Competence in Young Children—The Foundation for Early School Readiness and Success: Incredible Years Classroom Social Skills and Problem Solving Curriculum. Infants & Young children, 17(2), 96-113.

-          Connolly, A. J. (1988). Keymath; a Diagnostic Inventory of Essential Mathematics. U. S. A: Guidance Service. Inc.

-          Davies, C. D., Niles, A. N., Pittig, A., Arch, J. J., & Craske, M. G. (2015). Physiological and behavioral indices of emotion dysregulation as predictors of outcome from cognitive behavioral therapy and acceptance and commitment therapy for anxiety. Journal of behavior therapy and experimental psychiatry, 46, 35-43.

-          Felner, R. D., Lease, A. M., & Philips, R. C. (1990). Social Competence and the Language of Adequacy as a Subject Matter for Psychology: A Quadripartite Travel Framework. In T. P. Gullotta. G. R. Adams, & R Montemayor (Eds), the Development of Social Competence (pp. 254-264). Beverly -Hills: Sage. Learning disabilities: a qualitative analysis of a 20-year longitudinal study. Learn. Disable. Res. Pract, 18, 222–236.

-          Forman, E. M., & Herbert, J. D. (2008). New directions in cognitive behavior therapy: acceptance based therapies, chapter to appear in w. o’donohue, je. Fisher, (eds), cognitive behavior therapy: Applying empirically supported treatments in your practice, 2nd ed. Hoboken, NJ: Wiley, 263-265.

-          Halliburton, A. E., & Cooper, L. D. (2015). Applications and adaptations of Acceptance and Commitment Therapy (ACT) for adolescents. Journal of Contextual Behavioral Science, 4(1), 1-11.

-          Hayes, S. C. (2004). Acceptance and commitment therapy, relational frame theory, and the third wave of behavioral and cognitive therapies. Behavior therapy, 35(4), 639-665.

-          Hayes, S. C., Barnes-Holmes, D., & Roche, B. (2001). Relational frame theory: A post-Skinnerian account of human language and cognition. Springer Science & Business Media.

-          Hayes, S. C., Luoma, J. B., Bond, F. W., Masuda, A., & Lillis, J. (2006). Acceptance and commitment therapy: Model, processes and outcomes. Behaviour research and therapy, 44(1), 1-25.

-          John, K. (2001). Measuring children's social functioning. Child Psychology and Psychiatry Review, 6(4), 181-188.

-          Seyedamini, B., Malek, A., & Mamaghani, M. E. (2011). Level of activity, social and school competency in obese and overweight girls of elementary schools in Tabriz city. Iran Journal of Nursing, 24(69), 36-42.

-          Telzrow, F. C., & Bonar, M. A. (2002). Responding to students whit nonverbal learning disabilities. Teaching Exceptional Children. 34 (6), 8-13.

-          Swain, J.; Hancock, K.; Hainsworth, C. and Bowman, J. (2015); Mechanisms of change: Exploratory outcomes from a randomised controlled trial of acceptance and commitment therapy for anxious adolescents. Journal of Contextual Behavioral Science, 4(1), 56-67.

-          Welsh, J., & Bierman, k. (2008). Social competence. Child development, 61, 9-1.

-          Westling, E., Andrews, J. A., & Peterson, M. (2012). Gender differences in pubertal timing, social competence, and cigarette use: A test of the early maturation hypothesis. Journal of Adolescent Health, 51(2), 150-155.

-          Wicksell, R. K., Olsson, G. L., & Melin, L. (2009). The Chronic Pain Acceptance Questionnaire (CPAQ) ‐further validation including a confirmatory factor analysis and a comparison with the Tampa Scale of Kinesiophobia. European Journal of Pain, 13(7), 760-768.

-          Wiener, J. (2004). Do Peer Relationships Foster Behavioral Adjustment in Children with Learning Disabilities? Learning Disability Quarterly, 27(1), 21-30.

-