تاثیراهمال کاری تحصیلی بر بهزیستی روانشناختی: نقش های واسطه ای شناور بودن، عواطف مثبت -منفی و رضایت از زندگی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری روانشناسی تربیتی، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

2 استاد گروه روانشناسی تربیتی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران.

3 استاد گروه روانشناسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

4 دانشیار گروه سنجش، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران.

چکیده

مقدمه: بهزیستی روانشناختی از منظر روانشناسان اجتماعی نوعی احساس رضایت است. از آنجایی که بهزیستی روانشناختی پیامدهای روانشناختی مثبت زیادی به همراه دارد، بررسی عوامل مؤثر بر آن بسیار حائز اهمیت است. هدف اصلی پژوهش حاضر تدوین مدل ساختاری بهزیستی روانشناختی بر پایۀ اهمال کاری تحصیلی و نقش‌ واسطه ای شناور بودن، عواطف مثبت - منفی و رضایت از زندگی بود.
روش: پژوهش حاضر توصیفی از نوع مدل‌یابی معادلات ساختاری بود. جامعۀ آماری شامل کلیۀ‏ دانش‌آموزان دبیرستان‌های شهر ری در سال 97-1396 بود که 464 نفر از ایشان به صورت خوشه‌ای تصادفی انتخاب شدند و به مقیاس های بهزیستی روانشناختی (1989)، رضایت از زندگی (2001)، اهمال کاری (1390)، شناور بودن (2003) و مقیاس عواطف مثبت -منفی (1988) پاسخ دادند. داده ها با استفاده از رویکرد حداقل مربعات جزئی (PLS) تحلیل شدند.
یافته‌ها: از یافته های قابل توجه پژوهش حاضر می توان به تاثیر مستقیم و معنادار اهمال کاری تحصیلی بر رضایت از زندگی و عواطف مثبت و نیز نقش واسطه ای این دو متغیر در تاثیر بر بهزیستی روانشناختی اشاره کرد. در مجموع مدل پژوهش حاضر توانست 54 درصد از واریانس بهزیستی روانشناختی را تبیین کند.
نتیجه‌گیری: مطابق نتایج پژوهش حاضر پیشنهاد می شود، روانشناسان اجتماعی و تربیتی جهت ارتقاء بهزیستی روانشناختی و کاهش اهمال کاری تحصیلی بر اساس عواطف مثبت و رضایت از زندگی دانش آموزان، برنامه های آموزشی مناسبی تدوین نمایند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Effect of Procrastination on Psychological Well Being: Mediating Roles of Flow Experience, Life Satisfaction and Positive-Negative Affective

نویسندگان [English]

  • Fateme Hatefnia 1
  • fariborz dortaj 2
  • Ahmad Alipour 3
  • nourali farrokhi 4
1 PhD Student of Educational Psychology, Humanistic and Social Sciences Faculty, Science and Research Branch, Islamic Azad University، Tehran, Iran.
2 Full Professor of Educational Psychology Department, Psychology and Education Faculty, Allameh Tabataba'i University, Tehran, Iran.
3 Full Professor of Psychology Department, Paiam Nour University, Tehran, Iran.
4 Associate Professor of Measurement Department, Psychology and Education Faculty, Allameh Tabataba'i University, Tehran, Iran.
چکیده [English]

Introduction: Psychological well-being is a sense of satisfaction from the perspective of social psychologists. Since psychological well-being has many positive psychological consequences, it is very important to study the fa Effect of Procrastination on Psychological Well Being: Mediating Role of Flow Experience, Positive-Negative Affective and Life Satisfaction well-being based on educational procrastination and mediator role of flow experience, positive-negative affective and life satisfaction.
Method: This study was a descriptive correlational of the structural equation modeling. The statistical population consisted of all high school students from city of Rey at year of 1396-1397 and participants were 464 students who were selected by clustering random sampling. The students were replied to psychological wellbeing (1989), Satisfaction with Life Scale (2001), Educational procrastination (2011), flow experience (2003) and positive-negative affective (1988) scales. Data were analyzed using partial least squares approach (PLS).
Results: Among the significant findings of this study, we can mention the direct effect of procrastination on life satisfaction and positive affection as well as the mediator roles of life satisfaction and positive affection on psychological well-being. In sum, the current model of the present study could explain 54% of the variance of psychological well-being.

Conclusion: According to results of this research, it is suggested that appropriate educational programs be developed by that social and educational psychologists to improve the psychological well-being and reduce procrastination based on positive emotions and satisfaction of students' life.

کلیدواژه‌ها [English]

  • psychological wellbeing
  • educational procrastination
  • flow experience
  • positive-negative affective
  • life satisfaction

 

-            ابراهیمی کوه‌بنانی، شهین. (1390). رابطه هوش هیجانی و هوش معنوی با رضایت از زندگی در دانش‌آموزان تیز هوش دختر دبیرستانی شهر بیرجند. پایان نامه جهت دریافت درجه کارشناسی ارشد رشته روان شناسی و آموزش کودکان استثنائی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد قاینات.

-          بدری، رحیم؛ فتحی‌آدر، اسکندر؛ محمدی، نادر. (1393). رابطه خودبخششی و عواطف مثبت و منفی با تعلل ورزی تحصیلی دانش‌آموزان سال سوم متوسطه. فصلنامه روانشناسی مدرسه، 3 (1): 6-21.

-          تمنائی فر، محمدرضا؛ منصوری نیک، اعظم. (1393). ارتباط ویژگی های شخصیتی، حمایت اجتماعی و رضایت از زندگی با عملکرد تحصیلی دانشجویان. پژوهش و برنامه ریزی در آموزش عالی، 71: 149-166.

-          خانجانی، مهدی؛ شهیدی، شهریار؛ فتح آبادی، جلیل، مظاهری، محمدعلی؛  شکری، امید. (1393).  ساختار عاملی و ویژگی های روان سنجی فرم کوتاه ( 18 سوالی) مقیاس بهزیستی روان شناختی ریف در دانشجویان دختر و پسر. اندیشه و رفتار روان شناسی بالینی،32 (8): 27-39.

-          خاکپور برازجانی، ساحل؛ حشمتی جدا، آرزو. (1395). بررسی اثر تعاملی استرس، سلامت روان، اضطراب و افسردگی با اهمال‌کاری تحصیلی. همایش بین المللی استرس و بیماری های روانی. دانشگاه علامه طباطبایی، 21 و 22 اردیبهشت، تهران.

-          رحمانی جوانمرد، سمیرا؛ محمدی، سمیه. (1396). نقش عاطفه مثبت و منفی، ترس از شکست و جهت گزینی هدف پیشرفت در پیش بینی اهمال‌کاری تحصیلی دانشجویان. مجله دانش و پژوهش در روانشناسی کاربردی، 18 (1): 110-118.

-          سواری، کریم. (1390). ساخت و اعتبار یابی آزمون اهمال‌کاری تحصیلی . فصلنامه اندازه گیری تربیتی، 5 (2): 97-110.

-          شوماخر، رندال ای و  لومکس، ریچارد جی. (1388). مقدمه‌ای بر مدل‌سازی معادله ساختاری. (مترجم وحید قاسمی). انتشارات جامعه‌شناسان، تهران.

-          صفاری نیا، مجید؛ امیرخانی رازلیقی، زهرا. (1395). رابطه ی اهمال‌کاری سازمانی با فرسودگی شغلی در کارکنان ادارات دولتی استان تهران. مجله مطالعات روان شناسی صنعتی و سازمانی، 3 (1): 41 - 56.

-          صفاری نیا، مجید؛ امیرخانی رازلیقی، زهرا. (1391). تحلیل مسیر ارتباط اهمال‌کاری سازمانی با برانگیختگی شناختی و فرسودگی شغلی کارکنان ادارات دولتی استان تهران. پژوهش های مدیریت منابع سازمانی، 2 (4): 111 - 131.

-          صراف پور، ربابه. (1390). رواسازی آزمون عواطف مثبت و منفی (panas) و بررسی رابطه آن با بهزیستی روانی و خودکارامدی. پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه ازاد اسلامی.

-          لطیفیان، مرتضی؛ شیخ الاسلامی، راضیه. (1383). بررسی رابطه رضایت از زندگی با سلامت عمومی و مولفه های آن در دانشجویان دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه شیراز. دومین سمینار سراسری بهداشت روانی دانشجویان.

-       هاشمی، جواد؛ جعفری، عیسی. (1395). همبستگی عاطفه مثبت و منفی و باورهای فراشناختی با تعلل ورزی رفتاری پرستاران. مجله سلامت و مراقبت، 18 (3): 217-227.

-          Archer T., Adrianson L., Plancak A., Karlsson E. (2007). Influence of affective personality on cognition-mediated emotional processing: need for empowerment. Eur J Psychiatry, 21:248–262. 

-          Asakawa, K. (2010). Flow experience, culture, and well-being: How do autotelic Japanese college students feel, behave, and think in their daily lives? Journal of Happiness Studies, 11(2): 205-223.

-          Azure, J.A. (2011). Correlates of course anxiety and academic procrastination in higher education.Global Journal of Educational Research, 10 (1): 55-65.

-          Bakker,A.,  Golub, T.L.,  Rijavec, M. (2017). Validation of the Study-Related Flow Inventory (WOLF-S). Croatian Journal of Education, 19 (1): 147-173.

-          Beutel, M.E., Klein, E.M., Aufenanger, S., Brähler, E., Dreier, M., Müller, K.W., et al. (2016). Procrastination, Distress and Life Satisfaction across the Age Range – A German Representative Community Study. PLoS ONE, 11(2): e0148054.

-          Bloch, C. (2002). Moods and the quality of life. Journal of Happiness Studies, 3: 101–128.

-          Burke, R.J., Koyuncu, M., Fiksenbaum, L. (2016) Flow, Work Satisfactions and Psychological Well-Being among Nurses in Turkish Hospitals. Arch Nurs Pract Care, 2(1): 10-17.

-          Capan, B.E. (2010). Relationship among perfectionism, academic procrastination and life satisfaction of university students. Social and Behavior Sciences, 5: 1665 – 1671.

-          Chen, L.H., Ye, Y.C., Chen, M.Y., Tung, I.W. (2010). Alegría! Flow in leisure and life satisfaction: The mediating role of event satisfaction using data from an acrobatics show. Social Indicators Research, 99(2): 301–313.

-          Chin, W. (1988). The partial least squares approach to structural equation modeling. In G.A. Marcoulides, editor. Modern methods for business research. Mahwah, New Jersey: Lawrence Erlbaum Associates; 295-303.

-          Chu, A.H.C., Choi, J.N. (2005). Rethinking procrastination: Positive effects of “active” procrastination behaviour on attitudes and performance. The Journal of Social Psychology, 145: 245-264.

-          Closson, L.M., Boutilier, R.R. (2017). Perfectionism, academic engagement, and procrastination among undergraduates: The moderating role of honors student status. Learning and Individual Differences, 57: 157-162.

-          Csikszentmihalyi, M. (1988). Optimal experience: Psychological studies of Flow in consciousness. Edited by Csikszentmihalyi, M & Csikszentmihalyi, I.  New York: Cambridge University Press.

-          Delle Fave, A., Massimini, F. (2004). Bringing subjectivity into focus: Optimal experiences, life themes and personcentered rehabilitation. In P. A. Linley & S. Joseph (Eds.), Positive psychology in practice. Hoboken, NJ: Wiley.

-          Engeser, S. Rheinberg, F. (2008). Flow, performance and moderators of challenge-skill balance. Motivation and Emotion, 32(3): 158-172.

-          Fernie, B.A., McKenzie, A.M., Nikcevic, A.V., Caselli, G., & Spada, M.M. (2016). The Contribution of Metacognitions and Attentional Control to Decisional Procrastination. Journal of Rational-Emotive & Cognitive-Behavior Therapy, 34(1): 113.

-          Ferrari, J.R., O'Callaghan, J., Newbegin, I. (2005). Prevalence of procrastination in the United States, United Kingdom, and Australia: arousal and avoidance delays among adults. North American Journal of Psychology, 7(1): 2-6.

-          Fritzsche, B.A., Young, B.R., Hickson, K.H. (2003). Individual differences in academic procrastination tendency and writing success. Personality and Individual Differences, 35: 1549–1557.

-          Fredrikson, B.L. (2001). The role of positive emotions in positive psychology. The broaden-andbuild theory of positive emotions. The American psychologist, 56(3), 218-26.

-          Gagnon, J., Dionne, F., Pychyl, T. A. (2016). Committed action. An initial study on its association to procrastination in academic settings. Journal of Contextual Behavioral Science, 5 (2): 97-102.

-          Gençöz, T.  (2000). Positive and negative affect schedule:  A study of validity and reliability. Türk Psikoloji Dergisi, 15(46): 19-28.

-          Gomes, R., Goncalves, S., Costa, J. (2015). Exercise, eating disordered behaviors and psychological well-being: a study with Portuguese adolescents. Revista Latinoamericana de Psicología, 47(1): 66-74.

-          Grunschel, C., Patrzek, J., Fries, S. (2013). Exploring different types of academic delayers. A latent profile analysis. Learning and Individual Differences: 23, 225-233.

-          Grunschel, C., Schwinger, M., Steinmayr, R., & Fries, S.  (2016).  Effects  of  using  motivational  regulation  strategies  on  students'  academic  procrastination,  academic  performance,  and  well-being. Learning and Individual Differences, 49: 162-170

-          Guney, S. (2009). Life satisfaction of university students in Turkey.  1st world positive psychology conference, Pennsylvania, USA.

-          Gilman, R., Ashby. J.s., Sverko, D., Florell. D., Varjas, K. (2005). The relationship between perfectionism and multidimensional life satisfaction among Croatian and American youth. Personality & Individual Differences, 39 (1): 155-166.

-          Gupta. R., Hershey, A., Gaur, J. (2012). Time perspective and procrastination in the workplace: An empirical investigation. Current Psychology, 31: 195-211.

-          Huebner, E.S. (1994). Preliminary development and validation of a multidimensional life satisfaction scale for children. Psychological Assessment, 6: 149-158.

-          Josefsson, K. Cloninger, C.R. Hintsanen, M. Jokela, M. Pulkki-Råback, L.  Keltikangas-Järvinen, L. (2011). Associations of personality profiles with various aspects of well-being: A population-based study. Journal of Affective Disorders, 133: 265–273.

-          Karademas, E.C. (2007). Positive and negative aspects of well-being: Common and specific predictors, Personality and Individual Differences, 43: 277–287.

-          Kim, K.R., Seo, E.H. (2015). The relationship between procrastination and academic performance: A meta-analysis.  Personality and Individual Differences, 82: 26–33.

-          Latan, H., Noonan, R., (2017). Partial Least Squares Path Modeling: Basic Concepts, Methodological Issues and Applications. Springer International Publishing, Cham.

-          Lee, E. (2005). The relationship of motivation and flow experience to academic procrastination in University Students. The Journal of Genetic Psychology, 166(1): 5-14.

-          Li, Y. I., Starr, L. R., & Hershenberg, R. (2017). Responses to positive affect in daily life: positive rumination and dampening moderate the association between daily events and depressive symptoms. Journal of Psychopathology and Behavioral Assessment, 39(3): 412-425.

-          Mei-Ju, C., Show-Sau, T., Ting-Yu, H., Ho-Tang, W. (2016). The relationship between the undergraduates’ flow and psychological well-being–take love affair experiences as the moderator variable. European Journal of Research in Social Sciences, 4 (4): 15-27.

-          Morrow, V., Mayall, B. (2009). what is wrong with children’s well-being in the UK? Questions of meaning and measurement. Journal of Social Welfare and Family Law, 36 (3): 217-229.

-          Myers, D. G., & Diener, E. (1995). Who is happy? Psychological Science, 6(1), 10-18.

-          Nakamura, J., & Csikszentmihalyi, M. (2014). The concept of flow. In M. Csikszentmihalyi & R. Larson (Eds.), Flow and the foundations of positive psychology (pp. 239-263). Dordrecht, Netherlands, Springer.

-          Neff, K. D. (2009). The role of self-compassion in development: A healthier way to relate to oneself. Human Development, 52(4): 211–214.

-          Norlander T., Johansson A. Bood S. A. (2005). The affective personality: its relation to quality of sleep, well-being and stress. Soc Behav Pers, 33: 709–722.

-          Ocal, K. (2016). Predictors of academic procrastination and university life satisfaction among Turkish sport schools students. Educational Research and Reviews, 11 (7): 482 - 490.

-          Özer, B.U. & Saçkes, M. (2011). Effects of Academic Procrastination on College Students’ Life Satisfaction. Procedia Social and Behavioral Sciences, 12: 512–519.

-          Paterson, T.S., Yeung, S.E., & Thornton, W.L. (2015). Positive affect predicts everyday problem-solving ability in older adults. Aging & Mental Health, 20(8): 871-879.

-          Rathore, S., Kumar, A., Gautam, A. (2015) Life Satisfaction and Life Orientation as predictors of Psychological Well Being. The International Journal of Indian Psychology, 3 (1): 21 - 27.

-          Rees, G., Bradshaw, J., Goswami, H., Keung, A. (2009). Understanding Children’s Wellbeing: A national survey of young people’s well-being.  The Children’s Society,  London

-          Reimert, I., Bolhuis, J. E., Kemp, B., & Rodenburg, T. B. (2013). Indicators of positive and negative emotions and emotional contagion in pigs. Physiology & Behavior, 109: 42-50.

-          Rheinberg, F., Vollmeyer, R., & Engeser, S. (2003). The assessment of flow experience. Motivation und Selbstkonzept (pp. 261–279). Göttingen: Hogrefe.

-          Rogatko, T. P. (2009). The influence of flow on positive affect in college students. Journal of Happiness Studies, 10(2): 133-148.

-          Roldán J.L., & Sánchez-Franco M.J. (2012). Variance-based structural equation modeling: guidelines for using partial least squares. In M. Mora et al. (Eds.), Research methodologies, innovations and philosophies in software systems engineering and information systems. IGI Global.

-          Roslan, S; Ahmad, N; Nabilla, N; Ghiami, Z. (2017). Psychological Well-being among Postgraduate Students. Acta Medica Bulgarica, 44 (1): 35-41.

-          Ryff. C. D., & Singer, B. H. (2006). Best news yet on the six-factor model of well-being. Social science Research, 35(4): 1103-1119.

-          Ryff, C.D. (2014).  Psychological Well-Being Revisited: Advances in Science and Practice.  Psychother Psychosom, 83(1): 10–28.

-          Ryff, C.D.  (1989). Happiness is everything, or is it? Explorations on the meaning of psychological well-being. Journal of Personality and Social Psychology, 57(6): 1069-81.

-          Seligman, M. E. P. (2003). Authentic happiness: Using the new positive psychology to realize your potential for deep fulfillment. Nicholas Brealey, London, England.

-          Scent. C.L., Boes. S.R. (2014). Acceptance and commitment training: A brief intervention to reduce procrastination among college students. Journal of College Student Psychotherapy, 28:144- 156.

-          Schimmack, U. Diener,E.,  Oishi, S. (2002). Life-Satisfaction Is a Momentary Judgment and a Stable Personality Characteristic: The Use of Chronically Accessible and Stable Sources. Journal of Personality, 70: 345-385.

-          Schuler, J. (2007). Arousal of Flow Experience in a Learning Setting and Its Effects on Exam Performance and Affect. Zeitschrift für Pädagogische Psychologie ; 21 (3/4): 217-227

-          Simpson, W.K., Pychyl, T.A. (2009). In search of the arousal procrastinator: Investigating the relation between procrastination, arousal-based personality traits and beliefs about procrastination motivations. Personality and Individual Differences, 47: 906-911.

-          Singh, K., Jha, S.D. (2008). Positive and Negative Affect, and Grit as predictors of Happiness and Life Satisfaction. Journal of the Indian Academy of Applied Psychology, 34: 40 – 45.

-          Srite M. (2000). The influence of national culture on the acceptance and use of information technologies: An empirical study. [Dissertation]. Florida State University.

-          Sirigatti, S., Penzo, I., Giannetti, E., Casale, S., & Stefanile, C. (2016). Relationships between humorism profiles and psychological well-being. Personality and Individual Differences, 90:219-224.

-          Solomon, L.J., Rothblum, E.D. (1984). Academic procrastination: Frequency and cognitivebehavioral correlates. Journal of Counseling Psychology, 31: 504-510.

-          Steel, P. (2007). The nature of procrastination: A meta-analytic and theoretical review of quintessential self-regulatory failure. Psychological Bulletin, 133: 65-94.

-          Stavrou, N.A., Psychountaki, M., Georgiadis, E., Karteroliotis, K., Zervas, Y. (2015). Flow theory - goal orientation theory: positive experience is related to athlete's goal orientation. Frontiers in psychology,9 (6): 1499.

-          Sun, X., Chan, D.W., Lai-kwan, C. (2016). Self-compassion and psychological well-being among adolescents in Hong Kong: Exploring gender differences. Personality and Individual Differences, 101: 288–292.

-          Sumaya, I.s., Darling, E. (2018). Procrastination, Flow, and Academic Performance in Real Time Using the Experience Sampling Method. The Journal of Genetic Psychology, 179(3):123-131.

-          Tice, D.M., & Baumeister, R.F. (2016). Longitudinal Study of Procrastination, Performance, Stress, and Health: The Costs and Benefits of Dawdling. Psychol Sci, 8(6): 454-458.

-          Vinzi, V.E., Chin, W., Henseler, J., Wang, H. (2010). Handbook of Partial Least Squares. New York: springer publication. 

-          Watson, D., Clark, L. A., & Tellegen, A. (1988). Development and validation of brief measures of positive and negative affect: the PANAS scales. Journal of Personality and Social Psychology, 54 (6): 1063-1070.

-          Waterman, A. S., Schwartz, S. J., Goldbacher, E., Green, H., Miller, C., et al. (2003). Predicting the subjective experience of intrinsic motivation: The roles of self-determination, the balance of challenges and skills, and self-realization values. Personality and Social Psychology Bulletin, 29: 1447-1458.

-          Yılmaz, H., & Arslan, C. (2013). Subjective well-being, positive and negative affect in Turkish university students. The Online Journal of Counseling and Education, 2(2): 1-8.

-          Ziegler, N., & Opdenakker, M. (2018). The development of academic procrastination in first-year secondary education students: The link with metacognitive self-regulation, self-efficacy, and effort regulation. Learning and Individual Differences, 64: 71-82.