پژوهش های روانشناسی اجتماعی

چکیده مقدمه: آمار سالمندان در جوامع مختلف رو به افزایش است در نتیجه لزوم توجه به سلامت روانی افراد سالمند یکی از چالش های جدی پیش رو می‌باشد. هدف از پژوهش حاضر ارائه مدلی جهت پیش ‌بینی انسجام خود در زنان سالمند بر اساس سرمایه ‌های روانشناختی، حمایت اجتماعی ادراک شده و احساس تنهایی با نقش میانجی نیرومندی ایگو بود. روش: این مطالعه از نظرهدف، کاربردی و از نظر روش پژوهش، توصیفی- همبستگی و در قالب الگویابی معادلات ساختاری انجام شد. جامعه آماری این پژوهش عبارت بود از زنان سالمندی که در نیمه نخست سال 1403، به خانه ‌های سلامت شهر تهران مراجعه کرده بودند و از این بین 220 نفر به روش نمونه ‌‌گیری در‌دسترس انتخاب شدند. ابزارهای مورد استفاده عبارت بودند از پرسشنامه ‌های حس انسجام آنتونوسکی(1993)، سرمایه ‌های روانشناختی لوتانز(2007)، حمایت اجتماعی ادراک شده زیمت و‌همکاران(1988)، احساس تنهایی راسل(1966)، نیرومندی ایگو مارک استروم و همکاران(1997)، داده ها با استفاده از نرم افزارهای SPSS-24 و Amos-24 تجزیه و تحلیل شد و روش بوت استرپ در برنامه ماکر‌و‌پریچر‌و‌هایز (2008) جهت بررسی نقش متغیر میانجی استفاده شد. یافته ‌ها: نتایج نشان داد الگوی ساختاری پژوهش از برازش مطلوبی برخوردار است. تمامی ضرایب مستقیم و غیر‌مستقیم بین حس انسجام با حمایت اجتماعی ادراک شده )05/0> ( p، سرمایه ‌های روانشناختی، با میانجی‌گری نیرومنـدی ایگو به طور مثبت و با احساس تنهـایی به طور منـفی، معنی دار است) 05/0 .(p< نتیجه گیری : انسجام خود به شدت به کیفیت روانی- اجتماعی فرد بستگی دارد، بنابراین هرچه فرد سرمایه ‌های روانشناختی قوی‌تر و ایگوی قوی‌تر و حمایت اجتماعی بیشتر و احساس تنهایی کمتری داشته باشد، انسجام خود بالاتری دارد.

چکیده مقدمه: برخی از آثار منفی اینترنت به عنوان تکنولوژی پیشرفته، اعتیاد به اینترنت است که عوامل متنوعی در آن نقش دارد. بنابراین هدف پژوهش حاضر بررسی نقش احساس تنهایی، اضطراب اجتماعی و هیجان­خواهی در پیش بینی اعتیاد به اینترنت دانشجویان بود.
روش: پژوهش حاضر توصیفی و از نوع  مطالعات همبستگی می­باشد. به این منظور ۲۶۹ نفر از دانشجویان دختر و پسر خوابگاهی دانشگاه دولتی نیشابور به روش نمونه­ گیری خوشه ­ای تصادفی چند مرحله ­ای انتخاب شدند و پرسشنامه­ های اعتیاد به اینترنت یانگ (1998)، احساس­ تنهایی راسل (1980)، اضطراب اجتماعی متیک و کلارک (1989) و هیجان­خواهی زاکرمن (1978) را تکمیل کردند.
یافته­ ها: به منظور تحلیل داده ­ها از روش­های همبستگی پیرسون، تحلیل رگرسیون به روش گام­ به­ گام استفاده شد. نتایج همبستگی پیرسون نشان داد که بین احساس تنهایی و اعتیاد به اینترنت رابطه معناداری وجود دارد. همچنین اضطراب اجتماعی با اعتیاد به اینترنت رابطه مستقیم و معناداری دارد  و بین تمام مؤلفه‌های هیجان­خواهی و اعتیاد به اینترنت رابطه مستقیم و معناداری وجود داشت. علاوه بر آن نتایج تحلیلی رگرسیون نشان داد، مؤلفه احساس تنهایی ٪۸ واریانس اعتیاد به اینترنت را تبیین نمود. در گام دوم اضطراب اجتماعی ۹٪ از واریانس را تبیین نمودند و در مجموع سه متغیر۱۱٪ از واریانس اعتیاد به اینترنت را تبیین نمودند.
نتیجه­ گیری: با توجه به یافته­ه ای پژوهش به نظر می­رسد، هر سه متغیر احساس­ تنهایی، اضطراب ­اجتماعی و هیجان­خواهی در پیش ­بینی سلامت اجتماعی دانشجویان نقش دارند. نظر به یافته ­ها پیشنهاد می­شود، ضمن فراهم کردن امکانات و شرایط مشاوره مناسب و مؤثر برای دانشجویان، دلایل ایجاد احساس­ تنهایی در آنها شناسایی و با ارائه­ ی راهکارهای مناسب در جهت کاهش آن از بروز، عوارضی نظیر اعتیاد به اینترنت جلوگیری شود.

چکیده مقدمه: امروزه وابستگی به تلفن همراه و تأثیر منفی آن بر زندگی روزانه افراد، بروز آسیب‌های ذهنی، جسمی‌‌ و اجتماعی را در پی داشته است. لذا پژوهش حاضر، با هدف پیش‌بینی اعتیاد به تلفن همراه بر اساس احساس ‌تنهایی و اضطراب اجتماعی در دانش‌آموزان دختر دوره متوسطه دوم انجام شد.
روش: این مطالعه توصیفی- همبستگی بود. جامعه آماری کلیه دانش‌آموزان دختر دوره متوسطه دوم مدارس استعدادهای درخشان شهر مشهد در سال تحصیلی ۱۴۰۲ – ۱۴۰۱ بود (1500N=) که 336 نفر با روش نمونه­ گیری تصادفی خوشه­ای چندمرحله ­ای انتخاب شدند. داده‌ها از طریق پرسشنامه­ های استاندارد‌ اعتیاد به تلفن همراه لیونگ (۲۰۰۸)، احساس‌ تنهایی‌دی‌تاماسو (۲۰۰۴)، اضطراب اجتماعی پاکلک و ویدک (۲۰۰۸) گردآوری و با استفاده از آزمون رگرسیون چندگانه و تحلیل مسیر تجزیه و تحلیل شدند.
یافته‌ها: نتایج ضریب همبستگی نشان داد که ابعاد احساس تنهایی و اضطراب اجتماعی با مؤلفه‌های اعتیاد به تلفن همراه رابطه مستقیم و معناداری دارد. نتایج رگرسیون نیز نشان داد، از بین ابعاد احساس تنهایی، تنهایی خانوادگی و از بین ابعاد اضطراب اجتماعی، بعد رفتاری، سهم قوی‌تری در پیش‌بینی اعتیاد به تلفن همراه دارد. همچنین از بین ابعاد احساس تنهایی، تنهایی عاطفی، سهم قوی‌تری در پیش‌بینی اضطراب اجتماعی دارد (۰5/۰>p). نتایج تحلیل مسیر هم نشان داد، احساس تنهایی به­طور­ مستقیم و غیرمستقیم بر اعتیاد به تلفن همراه و نیز اضطراب اجتماعی به­طور مستقیم بر اعتیاد به تلفن همراه تاثیر داشته است.
نتیجه‌گیری: احساس تنهایی و اضطراب اجتماعی سهم قوی و معنادار در اعتیاد به تلفن همراه دارند و آگاهی بخشی جامعه درباره فناوری ‌و استفاده صحیح از آنها، حائز اهمیت است.

چکیده مقدمه: هر سال با افزایش چشمگیر بزه‌کاری نوجوانان در بسیاری از کشورها و ایران روبه‌رو هستیم که پیامدهای روان‌شناختی منفی برای این قشر به دنبال دارد، لذا پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT) بر الگوی رفتاری تیپ A، شادکامی و احساس تنهایی در نوجوانان ساکن کانون اصلاح و تربیت انجام شده است.
روش: روش پژوهش نیمه تجربی و از نوع پیش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل کلیه نوجوانان پسر ساکن کانون اصلاح و تربیت شهر تبریز در سال 96 بود. تعداد 30 نوجوان به صورت تصادفی در دو گروه آزمون و کنترل قرار گرفتند. پروتکل درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد به‌صورت مداخله 8 جلسه-ای در مدت 2 ماه اجرا گردید. و پرسشنامه‌های تیپ شخصیتی A، شادکامی آکسفورد و احساس تنهایی آشر قبل و بعد از مداخله در هر دو گروه تکمیل گردید. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار SPSS-22 و آزمون‌های آمار توصیفی و تحلیل کواریانس تجزیه و تحلیل شدند.
نتایج: نتایج حاصل از تجزیه و تحلیل داده‌ها نشان داد که بین نمرات میانگین پس‌آزمون دو گروه در مؤلفه‌های الگوی رفتاری تیپ A (آزمایش، 93/28، کنترل، 45)، شادکامی (آزمایش، 68، کنترل، 7/32) و احساس تنهایی (آزمایش، 2/46، کنترل، 2/53) تفاوت معنادار وجود دارد (05/0>p).
نتیجه‌گیری: درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد می‌تواند میزان شادکامی را در میان نوجوانان ساکن کانون اصلاح و تربیت افزایش و میزان الگوی رفتاری تیپ A و احساس تنهایی را کاهش دهد، بنابراین می‌توان از این روش درمانی در کنار سایر مداخلات استفاده کرد.

چکیده مقدمه: هدف از مطالعه‌ی حاضر بررسی نقش شبکه‌های اجتماعی مجازی در پیش‌بینی اهمال‌کاری تحصیلی، احساس تنهایی و سلامت روان در دانش‌آموزان بود. روش: جامعه‌ی آماری پژوهش شامل کلیه‌ی دانش‌آموزان سوم دبیرستان قم بود از میان آنها که 334 نفر با روش نمونه‌گیری ساده انتخاب شدند. برای جمع‌آوری داده‌ها؛ پرسش‌نامه‌ی محقق‌ساخته‌ی میزان استفاده از شبکه‌های اجتماعی مجازی، پرسش‌نامه‌های اهمال‏کاری تحصیلی سواری، احساس تنهایی (UCLA) و سلامت عمومی استفاده شد. تجزیه و تحلیل داده‌ها از طریق تحلیل رگرسیون و ضریب همبستگی پیرسون انجام شد. یافته‌ها: نتایج نشان داد استفاده کردن از شبکه‌های اجتماعی مجازی می‌تواند اهمال‌کاری تحصیلی، احساس تنهایی و سلامت روان را در دانش‌آموزان پیش‌بینی می‌کند. همچنین اهمال‌کاری تحصیلی، احساس تنهایی و سلامت روان با مدت استفاده از شبکه‌‌های مجازی، رابطه‌ی مثبت معنادار دارد. نتیجه‌گیری: شبکه‌های اجتماعی مجازی به‌واسطه‌ی درگیر کردن کاربران خود، ممکن است موجب بروز مشکلاتی در زندگی و وضعیت روان‌شناختی فرد شود.